Gümrü Antlaşması

Gümrü Antlaşması

Gümrü antlaşması, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin Kurtuluş Savaşı sırasında uluslararası alanda Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti ile imzalamış olduğu ilk antlaşmadır. 3 Aralık 1920 tarihinde imzalanan antlaşma sayesinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni ve Misak-ı Milli'yi ilk tanıyan devlet Ermenistan olmuştur. Antlaşmayla Doğu cephesi kapanmış, buradaki askerler ve silahlar Ankara'ya gönderilmiştir. Aynı zamanda TBMM'nin siyasi ve askeri başarısı olarak kabul edilen bir antlaşmadır.

Gümrü antlaşmasını hazırlayan etkenler nedir?

Mondros Ateşkes Antlaşmasının imzalanmasından sonra Osmanlı Devleti Brest Litovsk barış antlaşmasının açık hükümlerine rağmen, Kafkasya cephesinde bulunan birliklerini geriye çekmek zorunda kalmıştı. Ermeniler ise, Bolşevik rejiminden aldıkları destekle 1919 yılında Doğu Anadolu bölgesindeki bazı yerleri işgal altına almıştı. Bu esnada TBMM Bekir Sami Bey başkanlığındaki bir heyeti Moskova'ya göndermişti. Heyet TBMM ve Sovyetler arasında yapılacak antlaşma için, Brest Litovsk antlaşmasına istinaden bazı hususları belirlemiştir. 20 Ağustos 1920 tarihinde iki devlet arasında olumlu görüşmeler başlatılmıştır. Buna rağmen Sovyetler Kafkasya bölgesindeki TBMM hükümetine ait olan bazı bölgelerin Ermenistan'a verilmesini isteyince, antlaşma yapılmaktan vazgeçilmiştir. Bu gelişmelerin sonrasında Doğu Cephesi komutanı Kazım Karabekir Misak-ı Milli sınırlarında olan Kars, Sarıkamış, Ardahan, Batum, Artvin ve Iğdır'ı alarak, Gümrü'yü işgal etmiştir. Bunun üzerine 22 Kasım 1920 tarihinde Gümrü'de barış görüşmeleri başlatılmıştır. TBMM ile Ermenistan arasında imzalanan antlaşma neticesinde, doğuda devam eden harekat sona ermiş oldu.

Gümrü antlaşmasına göre alınan kararlar

  • Kars ve çevresi TBMM'ye geri verilecektir.
  • Ermenistan'ın TBMM aleyhine diğer ülkelerle yaptığı antlaşmalar kaldırılacaktır.
  • Doğu sınırı Aras nehrinden Çıldır gölüne kadar uzanacak şekilde çizilmiştir.
  • TBMM çıkarlarına aykırı olan Sevr antlaşması gibi antlaşmaları Ermenistan'da kabul etmeyecektir.
  • TBMM ve Ermenistan sınırlarında yaşayan iki devletin vatandaşları, herkesle eşit haklara sahip olacaktı.
  • İki devlet arasında en kısa sürede diplomatik ilişkiler başlayacak, iletişim ağları kurulacaktır.
  • TBMM koruyuculuğunda olan Nahçıvan ve İtur kendi kaderlerini tayin edeceklerdir.
  • Ermenistan zor duruma düşer, saldırıya uğrarsa, TBMM askeri yardımda bulunacaktır.
  • Ermenistan'ın silah ithal etmesi yasaklanmıştır.
  • İki devlet birbirine savaş tazminatı ödemek zorunda bırakılmayacaktı.
  • Ermeni ordusunun antlaşmada belirlenen sayıda olması halinde, Türk ordusu Ermeni topraklarını boşaltmayı kabul etmiştir.

Antlaşmanın imzalanmasının ardından, Ermenistan Kızıl Ordu'nun işgaline uğramış ve Erivan bölgesinde Sovyet Ermeni Cumhuriyeti kurulmuştur. Yeni hükümetin kurulmasıyla Gümrü antlaşmasının onayı askıya alınmış, dolayısıyla yürürlüğe girmemiştir. Bölgede kazanılan zafer Doğu sınırlarının belirlenmesine katkıda bulunmuştur. 16 Mart 1921 tarihinde Moskova, 13 Ekim 1921 tarihinde ise Kars antlaşması imzalanarak, Türkiye ve Ermenistan sınırları belirlenmiştir. Gümrü antlaşmasının önemi ise, TBMM hükümetinin imzalamış olduğu ilk antlaşma olmasındandır.

Son Güncelleme : 23.11.2018 15:58:04

Gümrü Antlaşması Yorumları

şifre Kırmızı sayı

6 Yorum Yapılmış "Gümrü Antlaşması"
Peki ya bu maddelerin yorumları yok mu? Hoca soruyor &128559;
Esma . 24.11.2017
CEVAP YAZ
Peki ya bu maddelerin yorumları yok mu? Hoca soruyor &128559;
Cem . 24.11.2017
CEVAP YAZ
Sonuçları kararları oluyo zaten
Ayan . 11.10.2017
CEVAP YAZ
sonuçları nerde ben mi körüm yoksa gerçekten yok mu
Moruq . 03.08.2017
CEVAP YAZ
güzel ama çok fazla maddesi varmış.
Ömer . 01.12.2016
CEVAP YAZ
çok güzellmiş yardımcı oldu bana...
Gizli . 03.11.2016
CEVAP YAZ
Sakarya Meydan Muharebesi
Sakarya Meydan Muharebesi
23 Ağustos – 12 Eylül 1921 tarihleri arasında yapılan. Türk milleti için bir ölüm kalım savaşı olan Sakarya Meydan Muharebesi; Kurtuluş Savaşı içinde kader tayin edici olmuştur. Bu savaştan önce Yunanlıların başlıca hedefi; Ankara yönünde ilerleye...
1.İnönü Savaşı
1.İnönü Savaşı
1. İnönü Savaşı, 6 Ocak 1921 tarihinde iki taraftan saldırıya geçen Yunan ordularıyla İnönü mevzilerinde savunmada olan Türk kuvvetleri arasında yapılan savaştır. 6 Ocak 1921 tarihine kadar Uşak ve Bursa bölgelerinde hazırlıklarını tamamlayan Yuna...
Misaki Milli Nedir
Misaki Milli Nedir
Mısak-ı Milli, Türklerin Kurtuluş Savaşının siyasi manifestosu olan altı maddelik bir bildiri adıdır. İstanbul' da toplanan son Osamanlı Meclisi tarafından bu bildiri 28 Ocak 1920 yılında oybirliği ile kabul edilmiştir ve kabul edildikten sonraki 17 ...
Moskova Antlaşması
Moskova Antlaşması
Moskova antlaşması, TBMM ve Rusya arasında karşılıklı menfaatler adına 16 Mart 1921 tarihinde imzalanmış bir antlaşmadır. Rusya'nın komünist ihtilaline maruz kalması sebebiyle savaştan çekilmesi, İtilaf devletlerinin tepkisine sebep olmuştu. Rusya'd...
Boğazlar Sorunu
Boğazlar Sorunu
Boğazlar Sorunu, İtilaf Devletleri tarafından ortaya atılmış, Çanakkale ve İstanbul Boğazları'nın stratejik öneminden faydalanabilmek adına Osmanlı üzerinde kurgulanan planlardan bir tanesi olarak tarihteki yerini almıştır. Boğazlar Sorunu sadece Osm...
İzmir İktisat Kongresi
İzmir İktisat Kongresi
İzmir İktisat Kongresi İzmir' de Banka-han binasında toplanan yeni Türkiye'nin ekonomik sorunlarının tartışıldığı bir kongredir. Yeni Türk devletinin temelleri 23 nisan 1920'de atılmıştı fakat en önemli sorunun ülkenin işgallerden kurtarılması olarak...
Reval Görüşmeleri
Reval Görüşmeleri
Reval Görüşmeleri, görüşmelerin başlaması ve ilerleyiş süresi; Tarihler 9 Haziran 1908'i gösterirken bu günün sabahında Finlandiya Körfezi'nin Baltık kıyısında bulunan Reval bu günkü Estonya'nın başkenti konumunda bulunan Tallin'de zamanın İngiltere ...
Musul Sorunu
Musul Sorunu
Musul Sorunu, Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde başlayıp Cumhuriyet'in ilk yıllarında dahi devam eden önemli sınır sorunlarından bir tanesidir. Osmanlı Devleti'nin hakimiyeti zamanında sınırları içerisinde yer alan bu topraklar, Sanayi İnkılâbı'nd...
Güney Cephesi
Güney Cephesi
Güney Cephesi, Kurtuluş Savaşı döneminde Antep, Urfa ve Maraş'ta Türk askerlerinin Fransızlara karşı mücadele ettiği cephedir. Bu anlamda Güney Cephesine Fransız cephesi ya da Kilikya cephesi de denilmektedir. Güney Cephesinde sadece Fransızlara karş...
Maarif Kongresi
Maarif Kongresi
Maarif Kongresi, 15-21 Temmuz 1921 tarihinde Ankara'da gerçekleştirilmiştir. O sırada Eskişehir-Kütahya savaşları yapılmakta, Sakarya'da askerler doğuya çekilmekteydi. Böylesine sıcak bir atmosferde 180 kişiden fazla bir katılımcının yer aldığı kongr...
2. İnönü Savaşı
2. İnönü Savaşı
2. İnönü Savaşı, 23 Mart 1921'de Yunan hücumuyla başlayan, milli mücadeledeki en kritik savaşlardan biridir. TBMM Hükümetinin geleceği, milli mücadele ruhunun tazelenmesi, İtilaf Devletleri'nin tutumu, vs. birçok açıdan çok önemli bir dönüm noktası o...
Çerkez Ethem İsyanı
Çerkez Ethem İsyanı
Çerkez Ethem isyanı, Milli Mücadele içinde yer alan diğer isyanlardan daha farklı sebeplere sahiptir. Bu ayaklanmanın etnik bir sebebi olmadığı gibi, bölgesel bir nedene de dayanmamaktadır. Vatan savunmasında kendi birliğiyle görev yapan Çerkez Ethem...

 

Sakarya Meydan Muharebesi
1.İnönü Savaşı
Misaki Milli Nedir
Moskova Antlaşması
Boğazlar Sorunu
İzmir İktisat Kongresi
Reval Görüşmeleri
Musul Sorunu
Güney Cephesi
Maarif Kongresi
2. İnönü Savaşı
Çerkez Ethem İsyanı
Havza Genelgesi
Amasya Genelgesi
Kütahya Eskişehir Savaşı
Ermeni Sorunu
Balkan Savaşları
Kars Antlaşması
Erzurum Kongresi
Sevr Antlaşması
Ankara Antlaşması
Suriye Filistin Cephesi
Manda Ve Himaye Nedir
Doğu Cephesi
Büyük Taaruz
Misakı İktisadi
Atatürkün Samsuna Çıkışı
Gümrü Antlaşması
Mudanya Ateşkes Antlaşması
Kuvayi-milliye
Popüler İçerik
Havza Genelgesi
Havza Genelgesi
Havza Genelgesi, 28-29 Mayıs 1919 Mustafa Kemal Atatürk'ün Samsun'a çıktıktan sonra ilk resmi tepkisi olması sebebiyle tarihte büyük bir öneme sahip...
Amasya Genelgesi
Amasya Genelgesi
Amasya Genelgesi, Türkiye'nin temellerinin atıldığı, ulusal egemenliğin ve tam bağımsızlığın en büyük adımlarının atıldığı önemli bir bildiridir. Yeni...
Kütahya Eskişehir Savaşı
Kütahya Eskişehir Savaşı
Kütahya Eskişehir Savaşı 10 Temmuz 1921 ve 24 Temmuz 1921 tarihleri arasında Yunanistan ile Ankara Hükümeti ordusu arasında gerçekleşen savaştır. Muha...
Ermeni Sorunu
Ermeni Sorunu
Günümüzde içinden çıkılması güç bir durum haline gelmiş olan bir sorundur. Ermeni Sorunu. Tıpkı geçmişte Osmanlı’ya yapıldığı gibi günümüzde de Türk...
Balkan Savaşları
Balkan Savaşları
Balkan savaşlarıBirinci Balkan Savaşı (1912)Birinci balkan savaşının nedenleriTopraklarını büyütme hesapları yapan Balkan devletleri (Bulgaristan,Yuna...
Kars Antlaşması
Kars Antlaşması
Kars Antlaşması, Sovyetler Birliği döneminde, birliğin himayesinde bulunan üç cumhuriyet; Azerbaycan, Ermenistan, Gürcistan ve Türkiye Cumhuriyeti ara...
Popüler İçerik Son Forum Konuları Yardım Sayfaları  
Sakarya Meydan Muharebesi
1.İnönü Savaşı
Misaki Milli Nedir
Moskova Antlaşması
Boğazlar Sorunu
Sakarya Meydan Muhaberesi
Sakarya Meydan Muhaberesi
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Son Forum Konuları
Sakarya Meydan Muhaberesi
Sakarya Meydan Muhaberesi
Yardım Sayfaları
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Sitede yer alan haber ve içeriklerin tüm hakları saklıdır ve buradaki bilgiler sadece bilgilendirme amaçlı olup, kullanımına, uygulanmasına, satın alınmasına, delil gösterilmesine veya tavsiye edilmesine aracılık etmez. Sitemizdeki bilgiler, hiç bir zaman kesin bilgi kaynağı olmayıp, kullanıcılar tarafından eklenmiştir veya yorumlanmıştır. Buradaki bilgiler sitemizin asıl görüşlerini içermeyebileceği gibi hiçbir taahhüt ve tavsiye yerine de geçmez.
Aralık - 2018